Table of Contents
Менопаузата е природна фаза во животот на секоја жена, но промените што ги носи можат да влијаат врз физичкото здравје, емоциите, спиењето и секојдневните навики. Иако кај некои жени овој период поминува со малку тегоби, кај други симптомите можат значително да го нарушат квалитетот на животот.
Најважно е да се знае дека менопаузата не е болест, туку природен биолошки процес. Со правилни информации, здрави навики и соодветна медицинска поддршка, симптомите често можат да се ублажат.
Што е менопауза и кога започнува?
Менопаузата најчесто се јавува меѓу 45 и 55 години. За неа се зборува кога ќе поминат 12 последователни месеци без менструација, а промената не е предизвикана од друга здравствена состојба.
Во годините што ѝ претходат, жената поминува низ период наречен перименопауза. Тогаш нивото на хормоните, особено естрогенот, почнува да варира, а менструалниот циклус може да стане неправилен. Во оваа фаза често се појавуваат и првите симптоми.
Кај некои жени менопаузата настапува порано, поради генетски фактори, одредени медицински третмани или хируршко отстранување на јајниците.
Кои се најчестите симптоми?
Симптомите се разликуваат од жена до жена, како по видот така и по интензитетот. Најчесто се јавуваат:
- Топли бранови и ноќно потење – ненадејно чувство на топлина, проследено со потење, црвенило и понекогаш забрзана работа на срцето.
- Проблеми со спиењето – тешкотии при заспивање или често будење во текот на ноќта.
- Промени во расположението – раздразливост, вознемиреност, чувство на напнатост или пад на расположението.
- Намалена концентрација – некои жени забележуваат заборавеност или чувство дека потешко се концентрираат.
- Вагинална сувост и непријатност – намалувањето на естрогенот може да предизвика сувост, иритација и болка при сексуален однос.
- Промени во сексуалната желба – либидото може да се намали, иако тоа не се случува кај сите жени.
- Промени во телесната тежина – со возраста може да се намали мускулната маса, а масното ткиво полесно да се натрупува околу половината.
Не секоја промена во здравјето во овој период е последица на менопаузата. Ако симптомите се силни, нови или невообичаени, важно е да се разговара со лекар.
Како да го зачувате здравјето за време на менопаузата?
Хормоналните промени можат да влијаат и врз долгорочното здравје, особено врз коските и кардиоваскуларниот систем. Затоа, грижата за себе е важна и кога симптомите не се особено изразени.
1. Внесувајте храна богата со калциум и витамин Д
Млечните производи, јогуртот, сирењето, зеленолисниот зеленчук и одредени видови риба можат да придонесат за здравјето на коските. Витаминот Д е важен за искористувањето на калциумот, а потребата од суплементи треба да се процени според индивидуалната состојба.
2. Бидете физички активни
Редовното пешачење, вежбите со оптоварување и активностите за рамнотежа помагаат во зачувувањето на коскената и мускулната маса. Физичката активност придонесува и за подобро расположение, поквалитетен сон и здраво срце.
3. Обрнете внимание на спиењето
Обидете се да легнувате и да станувате во приближно исто време. Одржувајте ја спалната соба свежа, носете лесна облека за спиење и ограничете го кофеинот во попладневните и вечерните часови. Ако ноќното потење често ве буди, консултирајте се со лекар за можностите за ублажување на симптомите.
4. Намалете ги факторите што ги влошуваат топлите бранови
Кај некои жени, алкохолот, лутата храна, топлите пијалаци, стресот и високите температури можат да предизвикаат или да ги засилат топлите бранови. Корисно е да забележувате кога се појавуваат симптомите за да откриете што ги поттикнува.
5. Грижете се за менталното здравје
Промените во расположението не треба да се игнорираат. Доволно движење, време за одмор, разговор со блиски луѓе и техники за справување со стресот можат да помогнат. Ако тагата, анксиозноста или несоницата траат подолго и го нарушуваат секојдневието, побарајте стручна поддршка.
