Table of Contents
Треба да наброите што повеќе животни за една минута. Резултатот може да даде увид во когнитивните способности, но не е доволен за да се постави дијагноза.
Заборавањето имиња и тешкотиите со концентрацијата се чести појави поврзани со стареењето. Сепак, не е секогаш лесно да се утврди дали станува збор за вообичаени промени или за можни рани знаци на посериозни когнитивни проблеми. Британски лекар претстави едноставен тест што трае само една минута и може да помогне во процената на функционирањето на мозокот.
Лоренс Канингам, матичен лекар од британскиот здравствен систем NHS, на својот канал на YouTube ја објасни методата што се користи во медицината со децении. Станува збор за тест за вербална флуентност, со кој се проценува способноста брзо да се пронаоѓаат и изговараат зборови од одредена категорија.
Како се прави тестот?
За тестирањето не се потребни медицински апарати, туку само штоперица, хартија и пенкало. Задачата е едноставна: во рок од 60 секунди треба да се набројат што повеќе различни животни, без повторување.
Може да се започне со кое било животно, на пример куче или мачка. Препорачливо е друго лице да ги запишува одговорите за полесно да се анализира резултатот.
Иако изгледа како обична игра, тестот активира неколку важни мозочни функции. Мозокот треба брзо да ги пребарува зачуваните информации, да ги пронаоѓа соодветните зборови, да ги организира и истовремено да внимава да нема повторување.
Колку животни треба да наброите за една минута?
Според вредностите што ги наведува лекарот, просечниот број животни што можат да се набројат се разликува во зависност од возраста.
- Во педесеттите години од животот: околу 20 животни.
- Во шеесеттите години: околу 19 животни.
- Во седумдесеттите години: околу 16 животни.
- Кај лицата постари од 80 години: околу 14 животни.
Сепак, станува збор за просечни вредности, а не за строги граници што го одредуваат здравјето на мозокот.
Резултат од 15 или помалку животни може да биде причина за дополнителна процена, особено кај лица помлади од 80 години кои веќе забележуваат проблеми со помнењето. Но, тоа само по себе не значи дека лицето има деменција.
На резултатот можат да влијаат образованието, јазикот, заморот и концентрацијата, па затоа тестот не треба да се толкува изолирано.
Поврзани објави
Не е важен само бројот на наброени животни
Лекарите не го следат само вкупниот број одговори, туку и начинот на кој лицето ги организира информациите.
На пример, некој може прво да ги наброи домашните миленици, потоа домашните животни и на крај дивите животни. Ваквото групирање покажува како мозокот ги организира податоците.
Особено важна е способноста да се преминува од една категорија во друга. Кога ќе се исцрпат примерите од една група, потребно е да се смени пристапот и да се пронајдат нови зборови. Оваа способност е дел од менталната флексибилност.
Кај лицата со Алцхајмерова болест или други форми на деменција може да се појават тешкотии при менувањето на категориите и почесто повторување на истите зборови. Сепак, повременото повторување или краткотрајното блокирање не мора да укажуваат на здравствен проблем.
Кога треба да се обратите кај лекар?
Овој тест не може самостојно да дијагностицира деменција или Алцхајмерова болест. Тој е само една од алатките што можат да се користат при процена на когнитивните способности.
Истражувањата покажуваат дека лицата со благо когнитивно оштетување во просек постигнуваат послаби резултати на тестовите за вербална флуентност. Сепак, некои од нив можат да постигнат и резултати во рамките на очекуваното, па добриот резултат не исклучува здравствен проблем.
Совет од лекар треба да побарате ако вие или блиско лице забележите често заборавање важни информации, тешкотии при извршување на секојдневните активности или јасни промени во говорот и размислувањето.
Здравјето на мозокот може да се поддржи и со редовна физичка активност, дружење, учење нови вештини и активности што го стимулираат размислувањето.
Пораката на лекарот е јасна: послаб резултат не е причина за паника, но доколку е проследен со трајни промени во помнењето и однесувањето, најдобро е да се разговара со стручно лице.
Фото: Gemini_Generated_Image_
