Table of Contents
Ракот на крвта, односно групата малигни заболувања на хематопоетскиот и лимфниот систем, ги опфаќа леукемиите, лимфомите и мултипниот миелом. Овие заболувања можат да имаат различни симптоми, зависно од нивниот тип и стадиум, а некои од првите знаци се мошне неспецифични.
Токму затоа, заморот, почестите инфекции или појавата на необјасниви модринки лесно можат да се припишат на секојдневниот стрес, недостигот од сон или некоја минлива инфекција. Сепак, доколку симптомите се упорни, необјасниви или постепено се влошуваат, не треба да се занемарат.
1. Постојан замор и необјаснива слабост
Еден од можните знаци е изразен и долготраен замор. Кај одредени заболувања на крвта и коскената срцевина може да дојде до намалување на бројот на црвените крвни клетки и појава на анемија.
Бидејќи еритроцитите го пренесуваат кислородот до ткивата, нивниот недостиг може да предизвика:
- постојана исцрпеност и слабост;
- бледило на кожата;
- вртоглавица;
- недостиг на воздух при физички напор;
- намалена издржливост и поспаност.
Овие симптоми имаат многу можни причини и сами по себе не упатуваат на рак. Но, доколку траат подолго или се влошуваат без очигледна причина, лекарот може да препорача комплетна крвна слика, која е важен почетен чекор во процената.
2. Чести инфекции и температура без јасна причина
Некои заболувања на крвта можат да го нарушат создавањето или нормалното функционирање на белите крвни клетки, кои се дел од одбранбениот систем на организмот.
Затоа, внимание заслужуваат:
- инфекции кои се повторуваат почесто од вообичаеното;
- инфекции кои траат подолго;
- повторливи болки во грлото;
- температура без јасна причина;
- бавно заздравување на раните;
- повторливи промени и инфекции во усната празнина.
Особено е важно да се побара лекарски совет ако температурата се повторува без очигледна инфекција или е проследена со други симптоми како слабост, ноќно потење или необјасниво губење на телесната тежина.
3. Модринки и крвавење што се појавуваат без причина
Ова е еден од знаците што најлесно може да го привлече вниманието.
Коскената срцевина создава тромбоцити – крвни клетки кои имаат клучна улога во запирањето на крвавењето. Кога нивниот број е намален, може да се појави зголемена склоност кон крвавење.
Можно е да забележите:
- модринки и по минимален удар или без да се сеќавате дека сте се повредиле;
- чести крвавења од носот;
- крвавење од непцата;
- подолго крвавење по мали повреди;
- ситни црвени или виолетови точки на кожата, познати како петехии.
Секако, модринките не значат автоматски рак на крвта. Тие можат да бидат последица на бројни други состојби, лекови или недостатоци. Но, доколку одеднаш почнат да се појавуваат често и без објаснување, потребна е лекарска процена.
4. Зголемени лимфни јазли и чувство на притисок во стомакот
Зголемените лимфни јазли се еден од познатите симптоми поврзани со лимфомите, но можат да се појават и кај други заболувања, особено инфекции.
Особено внимание заслужуваат лимфни јазли кои:
- се зголемени без очигледна причина;
- се безболни;
- не се намалуваат со текот на времето;
- се појавуваат на вратот, под пазувите или во препоните.
Кај одредени заболувања може да дојде и до зголемување на слезината или црниот дроб. Тоа може да предизвика чувство на притисок или тежина под ребрата, непријатност во горниот дел од стомакот или чувство на заситеност по мала количина храна.
Овие симптоми можат да имаат и многу побезопасни причини
Иако ваквата листа звучи загрижувачки, важно е да се нагласи дека ниту еден од овие симптоми сам по себе не е доказ за рак на крвта.
Заморот може да биде последица на недостиг од сон или анемија, зголемените лимфни јазли често се јавуваат при инфекции, а модринките можат да имаат бројни причини.
Затоа е многу поважно да се обрне внимание на траењето, повторувањето и комбинацијата на симптомите, отколку веднаш да се помисли на најтешката дијагноза.
Кога е време за лекар?
Ако необјаснивите симптоми траат, се повторуваат или се влошуваат, најдобро е да се разговара со матичниот лекар. Во зависност од наодите, тој може да препорача крвни анализи и дополнителни испитувања.
Во дијагностиката, зависно од сомневањето за конкретно заболување, може да се користат:
- комплетна крвна слика;
- биохемиски анализи;
- дополнителни хематолошки испитувања;
- испитувања на лимфните јазли, црниот дроб и слезината;
- биопсија на лимфен јазол;
- аспирација или биопсија на коскената срцевина.
Дијагнозата не се поставува само врз основа на симптомите или една крвна анализа. Потребна е целокупна лекарска процена.
Не игнорирајте ги сигналите, но не паничете
Постојаниот замор, честите инфекции, необјаснивите модринки и зголемените лимфни јазли се симптоми кои заслужуваат внимание – но не и паника.
Најважно е да не се обидувате сами да поставите дијагноза врз основа на симптоми што сте ги прочитале на интернет. Доколку нешто во вашата здравствена состојба се променило и промената трае, најдобриот чекор е лекарски преглед.
Фото: Freepik