Научниците откриваат ветувачки својства на една од најпознатите медитерански билки. Посебно внимание привлекува соединението карнозинска киселина, од кое е развиена нова стабилна форма што во претклиничките истражувања покажала подобрување на меморијата и намалување на штетните протеини поврзани со Алцхајмеровата болест.
Рузмаринот, ароматичната медитеранска билка што често ја користиме како зачин во кујната, би можел да има многу поголемо значење за здравјето отколку што се претпоставува. Покрај препознатливиот мирис и вкус, истражувањата укажуваат дека одредени соединенија во ова растение би можеле да помогнат во заштитата на мозочните клетки, подобрувањето на меморијата и намалувањето на воспалителните процеси.
Рузмаринот уште од античко време се поврзувал со паметењето и концентрацијата. Во стара Грција и Рим студентите го користеле за полесно помнење на материјалот. Современите истражувања покажуваат дека неговиот мирис би можел да има позитивно влијание врз когнитивните способности. Во едно истражување, испитаниците што вдишувале мирис на рузмарин постигнале подобри резултати на тестовите за меморија.
Едно од соединенијата што особено го привлекува вниманието на научниците е 1,8-цинеолот, за кој се смета дека може да го забави разградувањето на ацетилхолинот – хемиска супстанција важна за учењето и паметењето.
Сепак, најголем интерес предизвикува карнозинската киселина, која има антиоксидантни и противвоспалителни својства. Во 2025 година научниците развиле нејзина стабилна форма наречена diAcCA.
Во претклиничките истражувања ова соединение покажало ветувачки резултати: подобрување на меморијата, зголемување на бројот на синапси, односно врските меѓу мозочните клетки, и намалување на нивото на штетните протеини амилоид бета и тау, кои се поврзуваат со Алцхајмеровата болест. Особено интересно е што соединението се активира во воспалените делови на мозокот, што би можело да помогне во ограничување на несаканите ефекти.
Поврзани објави
Дали рузмаринот може да помогне во превенцијата?
Покрај потенцијалното влијание врз мозокот, рузмаринот содржи и соединенија што се истражуваат поради нивните противвоспалителни и антиоксидантни својства. Традиционално се користи и за олеснување на варењето, намалување на надуеноста и нега на кожата.
Сепак, научниците предупредуваат дека резултатите од досегашните испитувања на новото соединение се добиени главно во претклинички истражувања, вклучително и на животни. Потребни се клинички испитувања за да се утврди дали истиот ефект ќе биде потврден и кај луѓето.
Рузмаринот во вообичаени количества, како зачин или чај, генерално се смета за безбеден. Но, концентрираните екстракти и големите дози можат да предизвикаат несакани реакции. Посебна претпазливост се препорачува кај бремените жени, лицата со епилепсија и оние што користат лекови за разредување на крвта.
Иако рузмаринот засега не може да се смета за лек или докажана заштита од Алцхајмерова болест, неговите соединенија отвораат нови можности за научни истражувања во борбата против невродегенеративните заболувања.
Фото: pexels
