Почетна ЕкономијаКолку плаќаат домаќинствата за греење во Македонија, а колку во Европската Унија?

Колку плаќаат домаќинствата за греење во Македонија, а колку во Европската Унија?

од nenad
3 минути читај за

Цената на греењето значително се разликува од држава до држава, но и во зависност од енергенсот, големината на домот и неговата изолација. Според најновите достапни статистички податоци за 2026 година, електричната енергија за домаќинствата во ЕУ е повеќе од двојно поскапа отколку во Македонија, додека кај природниот гас разликите се многу помали.

Колку навистина ги чини граѓаните зимското загревање на домовите е прашање што секоја година станува особено актуелно со почетокот на грејната сезона. Сметките не зависат само од цената на енергијата, туку и од тоа дали домаќинствата користат електрична енергија, парно, природен гас, дрва или пелети.

Според податоците на Државниот завод за статистика, просечната цена на електричната енергија за домаќинствата во Македонија во првата половина од 2026 година изнесувала 7,427 денари за киловат-час, со вклучен ДДВ. Тоа е зголемување од 1,3 проценти во споредба со втората половина од 2025 година.

Во Европската Унија, според најновите податоци на Евростат за истиот период, просечната цена на струјата за домаќинствата изнесувала околу 0,28 евра за киловат-час, односно приближно 17,2 денари. Тоа значи дека просечната цена во ЕУ е околу 2,3 пати повисока од македонската.

Колку чини греењето на струја?

Ако се направи споредба со потрошувачка од 1.000 киловат-часови електрична енергија, пресметката изгледа вака:

Македонија ЕУ
Цена за 1 kWh 7,43 ден. 17,2 ден.
Цена за 1.000 kWh 7.427 ден. околу 17.220 ден.
Разлика околу 9.793 ден.

Оваа пресметка ја покажува разликата во цената на електричната енергија, а не просечната месечна сметка за греење. Реалната потрошувачка зависи од површината на станот или куќата, надворешните температури, изолацијата и ефикасноста на уредот за загревање.

А што е со греењето на природен гас?

Кај природниот гас разликата е многу помала отколку кај електричната енергија.

Во Македонија, просечната малопродажна цена на природниот гас за домаќинствата во првото полугодие од 2026 година изнесувала 1.832,7 денари за гигaџул. Пресметано во киловат-часови, тоа е околу 6,6 денари за kWh.

Во ЕУ, просечната цена на природниот гас за домаќинствата во истиот период изнесувала околу 0,11 евра за kWh, односно приближно 6,8 денари.

Природен гас Македонија ЕУ
Цена за 1 kWh околу 6,6 ден. околу 6,8 ден.
Цена за 1.000 kWh околу 6.600 ден. околу 6.765 ден.

Овие вредности се просечни цени на енергенсот според националната статистика и Евростат, а не конечни понуди од снабдувачите за секое домаќинство.

Колку чини централното греење во Скопје?

За домаќинствата приклучени на системот за централно греење во Скопје, од 1 август 2026 година стапија во сила нови цени. Според објавените пресметки, просечната месечна сметка се зголемила од околу 2.353 на 2.493 денари, односно за приближно 140 денари.

Станува збор за ориентир, бидејќи конечниот износ зависи од квадратурата и тарифниот модел.

Како се греат македонските домаќинства?

Интересни се и податоците за начинот на загревање на домовите во Македонија.

Според истражувањето на Државниот завод за статистика за 2024 година, огревното дрво и другата дрвна биомаса се најзастапениот извор за греење, со удел од 38,2 проценти. Електричната енергија учествува со 24,6 проценти, додека централното греење со 10,8 проценти. Дополнително, 18,6 проценти од домаќинствата користат два или повеќе енергенси како примарен начин на греење.

Просечната површина на живеалиштата изнесува 91,93 квадратни метри, но просечната површина што навистина се загрева е само 49,99 квадратни метри.

Зошто не може да се споредуваат само месечните сметки?

Иако цените на електричната енергија и гасот даваат добра основа за споредба, тие не ја покажуваат целосната слика за трошоците за греење.

Во северните европски држави грејната сезона е подолга, а потребите за енергија се поголеми. Од друга страна, разликите во изолацијата, староста на објектите, големината на просториите и ефикасноста на системите за греење можат значително да влијаат врз конечната сметка.

Исто така, просекот на ЕУ ги опфаќа државите со многу различни климатски услови и цени, па не може да се користи како единствен показател за тоа колку плаќа едно европско семејство.

Она што го покажуваат податоците е дека електричната енергија е значително поскапа во ЕУ, додека кај природниот гас ценовната разлика меѓу Македонија и европскиот просек е релативно мала.