На 16 ноември се одбележува Меѓународниот ден на медитеранската исхрана, посветен на еден од најпознатите модели на исхрана во светот, кој се поврзува со подобро здравје, разновидна исхрана и одржлив однос кон природата.
Медитеранската исхрана не претставува само начин на избор на храна, туку и животна филозофија изградена низ векови под влијание на културите и традициите на народите што живеат покрај Средоземното Море.
Нејзината основа ја сочинуваат овошјето, зеленчукот, мешунките, интегралните житарки, јаткастите плодови и маслиновото масло. Рибата и морските плодови се присутни во умерени количества, додека црвеното месо и месните производи се консумираат поретко. Млечните производи исто така имаат место во овој начин на исхрана, но најчесто во умерени количини.
Посебната вредност на медитеранската исхрана е во нејзината поврзаност со традиционалните начини на производство и подготовка на храната, сезонските намирници и локалните производители.
Во 2010 година, УНЕСКО ја вклучи медитеранската исхрана на листата на нематеријално културно наследство на човештвото. Ова признание не се однесува само на хранливите вредности на намирниците, туку и на знаењата, обичаите и традициите поврзани со одгледувањето, собирањето, подготвувањето и споделувањето на храната.
Важна улога во зачувувањето на животната средина
Медитеранскиот модел на исхрана се смета и за еден од поодржливите начини на консумирање храна. Потпирањето на локални и сезонски производи придонесува за намалување на влијанието врз животната средина, поддршка на малите земјоделски производители и зачувување на биолошката разновидност.
Сепак, постои загриженост дека традиционалните навики постепено исчезнуваат токму во медитеранските земји. Урбанизацијата, глобализацијата на пазарите, брзата храна и промените во семејниот живот придонесуваат помладите генерации сè помалку да ги практикуваат традиционалните принципи на овој начин на исхрана.
Обединетите нации го прогласија 16 ноември за Меѓународен ден на медитеранската исхрана со резолуцијата A/RES/80/174, нагласувајќи ја нејзината важност за здравјето на луѓето, локалните заедници, земјоделството и одржливиот развој.
Пораката на овој ден е дека здравата исхрана не подразбира само правилен избор на намирници, туку и почитување на природата, сезонските производи, традицијата и културата на споделување храна.